Wskaż Lidera Polskiej Chemii













Logo Chemical Online

Gips pod mikroskopem

19.09.2011 04:21:00

Olbrzymie kryształy gipsu mogły rosnąć nawet przez milion lat

Naukowcy zajmujący się procesami geochemicznymi, badający między innymi olbrzymie kryształy gipsu znalezione w jednej z kopalń w Naica (Meksyk), określili, że te cuda natury rosły w naprawdę ślimaczym tempie. Używając specjalnego mikroskopu, zaobserwowali, że wzrost największego, 55-tonowego, z krystalitów trwał blisko milion lat!

Olbrzymie kryształy gipsu z Naica zostały odkryte w zalanych wodą kawernach skalnych na terenach górniczych. Poprzednie badania wskazywały na to, że wzrastały one w temperaturze około 55 stopni Celsjusza, w bogatej, nasyconej w gips wodzie, ogrzewanej przez położoną niżej magmę. Podobne olbrzymie kryształy odkryto w Chile i Hiszpanii.

Badacze z Uniwersytetu w Grenadzie pobrali próbki kryształów, by zbadać w laboratorium szybkość ich wzrostu. Umieścili je oni w tym celu w bogatej w siarczan wapnia, ciepłej wodzie i obserwowali ich wzrost pod mikroskopem interferencyjnym, wykorzystującym białe światło przesunięte w fazie.

Proces wzrostu kryształów jest niezwykle wolny, ponieważ równowaga jest bardzo słabo przesunięta w kierunku osadzania się gipsu na wzrastającym krysztale. Najwolniejsze mierzalne tempo wzrostu wynosiło 16 femtometrów na sekundę w temperaturze 55 stopni. Naukowcy są przekonani, że jest to najwolniejszy obserwowalny proces wzrostu kryształów w przyrodzie. W tym tempie kryształy potrzebowałyby blisko miliona lat na osiągnięcie obecnych rozmiarów.

W niższych temperaturach kryształ nie przyrastał. W wyższych zaś szybkość osadzania rosła znacząco na skutek spadku rozpuszczalności gipsu. Np. w temperaturze 56 stopni kryształ powstałby w pół miliona lat, zaś w 60 stopniach - w 50 tysięcy lat.

drukuj ten artykuł drukuj ten artykuł  |   poleć artykuł znajomemu poleć artykuł znajomemu
Najświeższe informacje w kanale RSS Najświeższe informacje w kanale RSS (jak używać)