Bez nich ani rusz – czyli o surowcach do chemii gospodarczej
W dzisiejszych czasach niezwykle ważnym aspektem życia codziennego jest utrzymanie czystości własnej i swojego gospodarstwa domowego. Trudno sobie wyobrazić życie bez mydła, proszku do prania, różnorakich środków czyszczących, preparatów czy odświeżaczy powietrza. Różnorodność dostępnych produktów jest imponująca – możemy wybierać wedle dowolnego kryterium – ceny, wielkości i rodzaju opakowania. Wspólnym mianownikiem dla tych wyrobów są surowce używane do ich produkcji. Wymagania im stawiane są coraz bardziej wygórowane, stąd rosnący popyt na surowce naturalne, odnawialne i ulegające biodegradacji.
Wśród wielu surowców do chemii gospodarczej istnieją grupy o znaczeniu zasadniczym: środki powierzchniowo czynne oraz środki konserwujące i dezynfekujące.
ŚRODKI POWIERZCHNIOWO CZYNNE
Pierwszą z wymienionych grup można podzielić na wiele różnych sposobów, uwzględniając różne kryteria podziału, np. charakter związków – kationowe, anionowe, amfoteryczne, niejonowe, ich pochodzenie – etoksylowane alkohole, pochodne kwasu ABS, SLES itp. Firma Comercial Quimica Masso posiada w swojej ofercie serię produktów SYNPERONIC® (Producent: UNIQEMA) – alkohole o różnych długościach łańcucha i różnym stopniu etoksylacji. W ubiegłym roku, na mocy dyrektywy 76/796/EC, wycofane z użycia zostały etoksylowane pochodne nonylfenoli. W ich miejsce UNIQEMA rekomenduje używanie etoksylowanych pochodnych alkoholi. Tabela 1 przedstawia zamienniki dla etoksylowanych nonylfenoli – np. dla NP8 zamiennikiem może być SYNPERONIC® 91/6. Zamienniki zostały dobrane tak, by wykazywać podobne właściwości oraz wartości HLB i punktu zmętnienia.
Seria produktów SYNPERONIC® obejmuje następujące grupy produktów:
- SYNPERONIC® 13 – C13 rozgałęzione, nasycone, stopień etoksylacji 3,8,9,10
- SYNPERONIC® 91 – C9/C11 liniowe, nasycone, stopień etoksylacji 5, 6 i 8
- SYNPERONIC® A – C13/C15 liniowe, nasycone, stopień etoksylacji 2 - 50
- SYNPERONIC® LF/RA – C13/C15, kopolimery z tlenkiem etylenu/propylenu
- SYNPERONIC® PE – kopolimery blokowe tlenku propylenu / tlenku etylenu, o strukturze A-B-A
- SYNPERONIC® T – kopolimery tlenku etylenu i propylenu z etylodiaminą.
Surowce serii SYNPERONIC® mogą być stosowane m.in. jako emulgatory i ko-emulgatory W/O (91/4), emulgatory wosków (A2, A4), emulgatory O/W (PE/F87), detergenty usuwające olej (91/5, 91/8), zwilżacze (A7), stabilizatory emulsji (A20), w produktach stałych np. kostki toaletowe (A50), jako środki przeciwpienne (LF/RA 260), dyspergatory cząstek stałych w wodzie (T908).
Uniqema oferuje też surfaktant stabilny wobec podchlorynu – MONAFAX® 1214, oraz substancje wspomagające – MONATROPE® 1620 – polisacharyd alkilowy o dobrych własnościach zwilżających i hydrotropowych, FORESTALL® - kationowy surfaktant, neutralizujący przykre zapachy, PRIFER® 6813 – nielotny rozpuszczalnik, alternatywa dla NMP i benzyn ekstrakcyjnych.
Wymienione surowce (poza FORESTALL®) spełniają wymogi unijnego rozporządzenia nr 648/2004 o biodegradowalności.
KONSERWANTY
Kolejną ważną grupą są konserwanty (temat poruszany już kilkukrotnie na łamach Chemical Review) – dodatki chroniące przed szkodliwym wpływem mikroorganizmów. Najpopularniejsze na rynku środki konserwujące to mieszanina 3:1 CMIT / MIT (pochodna 2-metylo i 5-chloro-2-metylo izotiazol-3-onu) oraz 2-bromo-2-nitropropano-1,3-diol (Bronopol).
Surowce Arch Biocides oferowane przez CQ Masso (PROXEL®) są oparte na benzenowej pochodnej izotiazolonu – BIT (1,2-benzoizotiazol-3-on). Jest to związek, który wykazuje szereg pożądanych własności, takich jak stabilność w zakresie pH 4-12, stabilność termiczna do 150°C (co umożliwia dodawanie na dowolnym etapie procesu), odporność na działanie amin (CMIT ulega degradacji pod wpływem amin i ich pochodnych), długi okres działania, dużo większa dopuszczalna zawartość bez konieczności umieszczania symbolu R43 (500 ppm wobec 15 ppm CMIT). Niespecyficzny mechanizm reakcji oznacza brak możliwości uodpornienia się mikroorganizmów, co zostało potwierdzone wieloma badaniami.
Seria PROXEL® to 10 produktów, różniących się między sobą zawartością substancji aktywnej i dodatków, postacią (roztwór, dyspersja), parametrami fizykochemicznymi (pH, lepkość) (np. PROXEL® GXL – 20% roztwór BIT w wodzie i glikolu propylenowym). Są one dopuszczone do użytku w grupach 6, 9, 11, 12, 13. Tabela 2 przedstawia listę mikroorganizmów, na które działa BIT
DEZYNFEKCJA
Arch Biocides posiada także w swojej ofercie produkty przeznaczone do dezynfekcji/odkażania, połączone z własnościami konserwującymi. Jest to seria VANTOCIL®, zawierająca substancję aktywną – chlorowodorek polimerycznej biguanidyny (PHMB). Ten kationowy związek może być stosowany w zakresie pH 1 – 11, nie podrażnia skóry (w typowych dawkach stosowanych w preparatach), ma niespecyficzny mechanizm działania (nie ma ryzyka uodpornienia się mikroorganizmów), nie ma tendencji do bioakumulacji w środowisku wodnym, nie traci swoich własności w twardej wodzie, nie ulega dezaktywacji w obecności materii organicznej typu proteiny, tłuszcze czy krew. Wymienione własności pozwalają na zastosowanie PHMB w preparatach myjąco – dezynfekujących dla przemysłu spożywczego, kosmetycznego (hale fabryczne, maszyny), rolnictwa (pomieszczenia gospodarcze), szpitali, szkół, biur, w preparatach dla ludzi (mydła dezynfekujące, chusteczki nasączane) i zwierząt (szampony, chusteczki do oczu i uszu), do uzdatniania wody w obiegach zamkniętych (klimatyzacja). Seria VANTOCIL® to 4 produkty:
- Vantocil® IB, Vantocil® TG - 20% roztwór wodny PHMB,
- Vantocil® 100 - 95% stały PHMB,
- Vantocil® FHC - produkt gotowy do użycia/”ready to use” – mieszanina PHMB, czwartorzędowej soli amoniowej i niejonowego surfaktantu, posiadająca kolor i zapach. Roztwór wodny (do 1% FHC) to gotowy produkt do mycia i dezynfekcji.
Produkty te są dopuszczone od użytku w grupach 1, 2, 3, 4, 5, 6, 9, 11, 12, 22.
Warto też dodać, że ARCH Biocides bierze udział w procesie notyfikacji substancji aktywnych, będących głównymi składnikami produktów VANTOCIL i PROXEL, co będzie miało szczególne znaczenie po ujednoliceniu unijnych przepisów dotyczących środków biobójczych (w 2010 r.).
Bazując na przedstawionych powyżej surowcach technolodzy mają wielkie możliwości na stworzenie bezpiecznych, skutecznych preparatów myjących, dezynfekujących, i konserwujących, spełniających wymagania rynku i zgodne z aktualnymi regulacjami prawnymi.
Autor reprezentuje
Comercial Quimica Masso S.A. Oddział w Polsce
Najświeższe informacje w kanale RSS (jak używać)
Październik 2006
Zawartość numeru:
- Technologie:
- Sympozja:
- Chemia Budowlana:
- Chemia Gospodarcza i Kosmetyki:
- Kosmetyki „organiczne”
- Surowce kosmetyki kolorowej
- Kosmetyki w aptekach – fakty i mity
- Bez nich ani rusz – czyli o surowcach do chemii gospodarczej
- Gemmoterapia – nowy sposób podejścia do kosmetyków
- Aroleat Samphira – Retinol z nad morza
- Jaka materii natura, taka prania procedura
- Rozsądny wybór do stylizacji włosów
- ChemicalNews:
- Zarządzanie:
- Rynki Chemii:
Zobacz pozostałe numery Chemical Review »
